کتاب دكتر شريعتي جستجوگري در مسير شدن از آیت الله بهشتی

دكتر شريعتي جستجوگري در مسير شدن

در تاريخ‌ هر مرز و بوم، چهره‌هايي‌ وجود دارند كه‌ نام‌ آنها در شمار برجستگان‌ تاريخ‌ ثبت‌ شده‌ است. بعضي‌ از اين‌ نامها در روايت‌ تاريخ‌ فرهنگ‌ و انديشه‌ جوامع‌ بگونه‌اي‌ مطرح‌ هستند كه‌ براستي‌ فهم‌ و درك‌ هويت‌ تاريخي‌ و فرهنگي‌ هر جامعه‌ بدون‌ آنها ممكن‌ نيست. درست‌ همين‌ اهميت‌ درخور توجه‌ است‌ كه‌ شناخت‌ اين‌ چهره‌ها را امري‌ لازم‌ مي‌سازد. اما تاريخ‌ سرزمين‌ ما نشان‌ داده‌ است‌ كه‌ در شناخت‌ انديشمندان‌ و مصلحان‌ اجتماعي، در بسياري‌ از موارد، به‌ افراط‌ و تفريط‌ در غلتيده‌ايم: يا در بزرگداشت‌ آنان‌ چنان‌ قلم‌ زده‌ و سخن‌ رانده‌ايم‌ كه‌ راه‌ را بر هر نقد و بررسي‌ سازنده‌ و پرثمر بسته‌ايم‌ و يا چونان‌ در مذمت‌ آنان‌ كوشيده‌ايم‌ كه‌ ياد و گراميداشت‌ خصائل‌ پسنديدة‌ آنان‌ و آثار گرانقدرشان‌ را فرو گذاشته‌ايم. در ميان‌ اين‌ چهره‌هاي‌ مؤ‌ثر بايد از دكتر علي‌ شريعتي‌ نام‌ برد كه‌ بويژه‌ در دهه‌هاي‌ چهل‌ و پنجاه، حضور و نشر افكار و مباحث‌ او در نهضت‌ احياي‌ اسلامي‌ سرزمينمان‌ نقشي‌ بس‌ مهم‌ و انكارناپذير ايفا نموده‌ است. نوشتارها و گفتارهاي‌ وي‌ در مشهد و پس‌ از آن‌ در حسينيه‌ ارشاد سبب‌ شد كه‌ جوانان‌ سرخورده‌ از نحله‌هاي‌ اخلاقي‌ و مشربهاي‌ فكري‌ شرقي‌ و غربي، فوج‌ فوج‌ به‌ دامان‌ اسلام، و اين‌ بار با قرائتي‌ گيرا و زنده‌ و حياتبخش، باز گردند. اما صد افسوس‌ كه‌ در همان‌ زمان‌ نيز شاهد افراط‌ و تفريط‌ در ميان‌ هواداران‌ و مخالفان‌ او بوديم‌ و هزاران‌ افسوس‌ كه‌ ستايش‌ها و مذمت‌گويي‌ها بيش‌ از آنكه‌ به‌ انديشه‌هايش‌ معطوف‌ باشد و به‌ آثار منتشر شده‌اش‌ مستند، بر احساسات‌ و شنيده‌ها استوار بود و بجاي‌ گفتگوهاي‌ راهگشا و راهنما، فضايي‌ سخت‌ آلوده‌ به‌ جدلها و جدالهايي‌ بوجود آمد كه‌ هيچ‌ اثري‌ از ادب‌ ديرين‌ اسلامي‌ شنيدن‌ گفته‌ها و پيروي‌ از بهترينشان‌ در آن‌ به‌ چشم‌ نمي‌خورد و عنصر تقوي‌ در آن‌ سخت‌ كم‌رنگ‌