موزیک ویدئو:

استفاده از آرایه تشبیه در شعر حافظ

احتمالا تا کنون با اشعار حافظ برخورد داشته اید. گمان برده نمیشود که کسی با شنیدن این اشعار لذت نبرد و برای مدتی کوتاه غرق در این باغ پر از زیبایی نشود.

یکی از بهترین ویژگی های اشعار حافظ استفاده از گلها و گیاهان به بهترین نحو است. گویی حافظ حق مطلب را درمورد گلها ادا کرده است و به درستی زیبایی آنها را به تصویر کشیده است. فقط کافی است چشمانتان را ببندید و به این غزلیات گوش فرا دهید، آنوقت است که تصور میکنید وارد یک بوستان پر از عطر و بوی خوش شده اید.

حافظ به گلها و گیاهان جان میبخشد. پنداری از یک انسان سخن میگوید. تمام حرکات و افعال انسانی را به آنها نسبت میدهد.

مقصود شاعر از این کار این است منظور خود رو با تشبیه درست و به جای گیاهان به انسان به مخاطب برساند. به این صورت ذهنیات خود را باور پذیر تر میکند و آنها را به نمایش می گذارد. البته در پاره ای از اوقات شاعر با کمک گرفتن از تمثیلات و تقلید صرف از گذشتگان، اشعار خود را غنی میکند که این دلیلی است که مشخص می نماید همه تمثیلات شعر حافظ ساخته ذهن خود نیست. اما همین هنر به کار گیری گیاهان در بیان مقصود و زیباسازی اشعار استعدادی است که فقط در اشعار حافظ میبینیم.

در اینجا مواردی از این استفاده های شاعر را توصیف میکنیم تا قابل درک شود:

بند قبا گشودن:

خون شد دلم به یاد تو هرگه که در چمن                                               بند قبای غنچه ی گل می گشود بال

در اینجا میبینیم که به چه زیبایی شاعر باز شدن غنچه گل را به تصویر میکشد و از این زیبایی استفاده میکند تا به نابی و زیباییی لحظه دیدار یار اشاره کند.

دل از حقیقت نهفتن:

آنکه چون غنچه دلش را ز حقیقت بنهفت                                              ورق خاطر از آن نکته محشا میکرد

استفاده به جا و مناسب از وجه تشابه بسته بودن غنچه به  پوشیه بودن حقیقت در دنیای انسانی  است. پنداری که غنچه به دلیل بسته بودن، حقیقت را در خود پنهان داشته است.

برای استفاده از این دریای با عظمت میبایست آن را بخوانید و به درستی به تفاسیر ان پی ببرید. در این باب میتوانید به اشعار حافظ صوتی مراجعه کنید و گوش جان بسپارید به این گنجینه بی انتها.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.